Lekdetectie & opsporen
Ultrasoon lekdetectie
Ultrasoon lekdetectie luistert naar geluid met een te hoge toonhoogte voor het menselijk oor. Een lek in een leiding onder druk maakt zulk geluid, en met een gevoelige ontvanger kan een vakman de plek ongeveer bepalen.
In het kort
- Ultrasoon lekdetectie vangt hoogfrequent geluid op dat ontstaat wanneer water of gas door een kleine opening ontsnapt.
- De methode werkt vooral bij leidingen onder druk en wordt vaak gecombineerd met vochtmeting of een warmtebeeldcamera.
- Een bewoner kan dit niet zelf vervangen; wel kun je vooraf noteren waar en wanneer je een sissend geluid hoort.
Hoe ultrasoon lekdetectie werkt
Wanneer vloeistof of gas onder druk door een klein gaatje of een slechte verbinding stroomt, ontstaat turbulentie. Die turbulentie maakt geluid, waarvan een deel boven het hoorbare bereik ligt. Een ultrasone ontvanger zet dat geluid om in iets wat een vakman wel kan horen of op een scherm kan aflezen.
Waar het geluid vandaan komt en waarom het bruikbaar is
Hoogfrequent geluid is sterk gericht en verliest snel kracht in de omgeving. Dat is handig, want daardoor wijst de sterkste meting richting de bron. Bij lage frequenties, zoals het gewone gesuis van een leiding, is dat veel lastiger.
Wanneer de methode goed past
Ultrasoon werkt het best bij leidingen die zichtbaar of goed bereikbaar zijn, zoals in een technische ruimte, een kruipruimte of achter een inspectieluik. Ook bij persluchtleidingen en installaties met overdruk is het een gebruikelijke techniek.
Wanneer er een andere methode nodig is
In een gesloten vloer, achter tegelwerk of in stromend water in een afvoer wordt het geluid gedempt of verspreid. Dan vult een vakman het onderzoek aan met vochtmeting, thermografie of een druktest op de leiding. Geen enkele techniek lost elk geval op, en soms is het openmaken van een kleine plek nodig om de bron te bevestigen.
Zelf voorbereiden voordat een specialist komt
Je hoeft geen apparatuur te kopen om nuttig werk te doen. Noteer wanneer je een sissend, tikkend of klokkend geluid hoort en of dat verdwijnt als alle kranen dicht zijn. Schrijf de meterstand van de watermeter op, wacht een poos zonder water te gebruiken en kijk of de stand is veranderd.
Wat je beter niet zelf doet
Ga niet zelf aan de slag met gasleidingen of installaties die onder spanning staan. Bij vocht in de buurt van stopcontacten laat je de stroom eerst veilig afschakelen door een erkende installateur. Ruik je gas, dan geldt: ramen open, naar buiten en bellen met de netbeheerder of, bij direct gevaar, 112.
Wanneer schakel je een vakman in
Zodra je een aanhoudend geluid hoort zonder duidelijke oorzaak, of de watermeter loopt door terwijl niemand water gebruikt, is een gerichte meting verstandiger dan gokken. Vraag vooraf welke technieken het bedrijf inzet en laat in de offerte vastleggen of er een rapport met foto's en meetgegevens volgt. Bedrijven vind je via het overzicht van lekdetectiebedrijven.
Na het vinden van de bron
Opsporen is niet hetzelfde als herstellen. Het rapport van de detectie vormt de basis voor de reparatie, bijvoorbeeld het vervangen van een stuk leiding of een koppeling. Dat herstel wordt vaak door een loodgieter of installateur uitgevoerd, niet altijd door het bedrijf dat het lek vond. Of je verzekering een deel van de gevolgen vergoedt, hangt af van je polis; kijk daarvoor in het polisblad en de polisvoorwaarden.
Veelgestelde vragen
Kan ultrasoon lekdetectie een lek in een vloer vinden?
Soms, maar niet altijd. In een gesloten vloer dempt het materiaal het geluid, dus gebruikt een vakman de methode meestal samen met vochtmeting of drukproef om de plek te bevestigen.
Is ultrasoon lekdetectie ook geschikt voor gas?
Het kan helpen om gaslekken te lokaliseren, maar dat is werk voor erkende vakmensen. Ruik je gas, ga dan naar buiten en bel de netbeheerder of bij acuut gevaar 112.
Ultrasoon lekdetectie? Zoek hulp bij jou in de buurt
Vul je postcode of plaats in en bekijk de lekdetectiebedrijven in je regio.